Haagse Golfvereniging Leeuwenbergh

GEO Certified® 09/2018
Den Haag,
Netherlands
Telephone: 0031 (0) 70 319 3340
Parcours_club_image

On the first of March 2018 I visited Golfclub Leeuwenbergh. This golf club from the province of Zuid-Holland, started the GEO project in 2014. After explaining the process of this audit and discussing the six GEO themes, we took a walk across the golf course. We visited several landscape features, ecological highlights and the maintenance facility. Afterwards, we visited the kitchen of the restaurant as well. With this visit and the discussions, I got a good view on the current state and the ambitions of Golfclub Leeuwenbergh, and the role of s…

Guido Hamelink, GEOSA, Accredited Verifier Read verifier report.

GEO Certified® Report

GEO Certified® is the symbol of great golf environments worldwide – designating that a golf facility has met a credible standard in the areas of nature, water, energy, supply chain, pollution control, and community, and is committed to continually improve. GEO Certified® is widely trusted and endorsed by a growing number of organizations and people, both inside and outside golf.

Click below to read about the activities undertaken by this golf facility to operate sustainably.

Facility details

Golf Courses
Golfvereniging Leeuwenbergh (18 holes, 5338 metres, year opened 1988)
1 Clubhouse(s)
1 Maintenance Facility/Facilities
1 Practice Facility/Facilities
4 Halfway House(s)
1 Other

Nature

Gerard Jol ontwierp de golfbaan in een weidegebied met recreatieve bestemming. Negen holes zijn opgeleverd in 1992 en nog eens negen in 1996. Het clubhuis stamt uit 1994. In Den Haag was weinig ruimte voor een golfbaan, vandaar de gespreide verwerving van de grond. In de periode 2014-2015 werden 3 holes vervangen, vanwege de aanleg van de Rotterdamse Baan (RoBa).
Bij de reconstructie van het gebied tot golfbaan zijn verschillende typen vegetatie geplant. Door de gehele baan zijn waterlopen en -partijen aanwezig. In de loop der tijd is er een rijke verscheidenheid aan flora en fauna op Leeuwenbergh ontstaan. In de context van een stedelijke omgeving (infrastructuur en woonwijken) vormt de golfbaan daarom een ‘gecultiveerd’ natuurgebied.

Golf architect Gerard Jol designed the Leeuwenbergh course in a recreational meadow area. The full 18-hole golf course was completed in 1996, the clubhouse two years earlier. Limited availability of suitable surface in the the Hague area meant the acquisition of land required a longer period. Three holes were replaced in the period 2014-2015 to facilitate construction of the tunnel for the ´Rotterdamse Baan´ highway (RoBa).
In order to transform the meadows into golf course, a wide range of vegetation has been planted. Water bodies are present throughout the course. Over the past 25 years, a considerable diversity of flora and fauna has developed on the Leeuwenbergh grounds, making the golf course a ´cultivated´ nature reserve in a mostly urban context.

Consultation & Surveys

This golf facility consults the following organizations regarding landscape heritage conservation:

  • Buiting Advies
  • Haagwinde alg. ver. natuurbescherming DH

No landscape assessments or surveys have been undertaken at this golf facility.

This golf facility consults the following organizations regarding ecosystem protection and enhancement:

  • Haagse vogelbescherming
  • SOVON Nederland

The following ecological surveys have been undertaken at this golf facility:

Title Author Date View document
Achtergrondrapport Ecologie RoBa Gemeente Den Haag 2013/05/01 Download
Vogeltellingen 2004-2012 Leeuwenbergh 2012/04/05 Download
Vogeltellingen 2014 NGF 2014/05/29 Download
Flora inventarisatie 2017 Piet Florusse 2017/05/01 Download

Rare, protected and notable species occurring at this golf facility:

Local name Scientific name
Stork (Ooievaar) Ciconia ciconia
Common buzzard (Buizerd) Buteo buteo
Grey heron (Blauwe reiger) Ardea cinerea
European hare (Haas) Lepus europaeus
Green woodpecker (Groene specht) Picus viridis
Great spotted woodpecker (Grote bonte specht) Dendrocopos major
Grey partridge (Patrijs) Perdix perdix
Hawker dragonfly (Vroege glazenmaker) Aeshna isoceles
Brown argus (Bruin blauwtje) Aricia agestis
various Frog and Toad species (Kikkers en Padden) order Anura
Carp (Karper) Cyprinus spp.

This golf facility regularly monitors the following species as indicators of environmental quality:

Local name Scientific name
Great tit (Koolmees) Parus major
Blue tit (Pimpelmees) Cyanistes caeruleus
Carp (Karper) Cyprinus spp.
Red swamp crawfish (Rivierkreeft) Procambarus clarkii
Chestnut (Paardenkastanje) Aesculus spp.
Earthworm (Regenworm) Lumbricidae
Boerenzwaluw (Barn swallow) Hirundo rustica
Dunnock or Hedge sparrow (Heggenmus) Prunella modularis
Merel (Common blackbird) Turdus merula

Habitats & Designations

This golf facility does not feature any landscape designations.

Area of habitats / vegetation types, and associated designations at this golf facility:

Title Estimated Area (Hectares) Designation
Rough 'ecological' grassland 0,7 Self Appointed
Native Woodland 7,7 Self Appointed
Open Water Features 5,8 Self Appointed

Turfgrass

Size and estimated species composition of amenity turfgrass maintained at this golf facility.

Estimated Area (Hectares) Turfgrass Species Sward Composition (%)
Greens 1.0 Hectares Agrostis stolonifera / palustris 30%
Festuca rubra 30%
Tees 0.75 Hectares Poa pratensis 30%
Festuca rubra 30%
Fairways 7.2 Hectares Lolium perenne 50%
Poa pratensis 20%
Semi Rough 3.1 Hectares Lolium perenne 50%
Poa pratensis 20%

These turfgrasses are optimal for the circumstances at this club because:
De toegepaste grassoorten (behalve Poa annua) hebben een betere ziekteresistentie, een hoge betredingstolerantie en voldoen op kleigrond. Wij streven de Poa annua verder te verminderen en streven ook naar rough-eilanden uit 100% Festuca Rubra.

The grasses used (Poa annua excluded) are resistant to disease, tolerate repeated treading and are well-suited for clay surfaces. Current goals are to reduce Poa annua growth and to achieve 100% Festuca Rubra cover in rough pockets.

This golf facility assesses mowing patterns every: 4 months

This golf facility consults the following individuals / organizations regarding its grassing plan:

  • Prograss
  • Other golfcourse Superintendents
  • H.M. Veenman BV

This golf facility is making the following efforts to manage the playing quality expectations of customers:

Activity Description
Establishing clear internal policies for irrigation, fertilization, colour, cutting heights, overseeding etc Het hoofd greenkeeping stelt dagelijks vast of het nodig is te maaien, zaaien, irrigeren of bemesten.

The head greenkeeper monitors on a daily basis whether additional seeding, irrigation or fertilization is required. He is also responsible for monitoring cutting heights and the mowing frequency throughout the course.
Promoting the playing quality values of more naturalized turf, particularly fairways and semi-rough Meer natuurlijke stukken baan worden beperkt gemaaid en onderhouden, wat tijd en middelen bespaart en een natuurlijke uitstraling biedt. Dit heeft direkte invloed op de moeilijkheid van de baan.

Naturalized areas can be either non-mowed or sparsely maintained, preserving a natural appearance, while saving both time and resources. This, however, has considerable impact on course difficulty.
Promoting the financial benefits of presenting sustainable surfaces Duurzame oppervlakten besparen schaarse middelen en dragen bij aan ecologische balans.

Introduction of sustainable surfaces reduces the maintenance required. Also, sustainable course surfaces contribute to ecological balance.
Improving customer understanding around greens maintenance De gasten en leden worden tijdig geïnformeerd op de website en het clubblad. Daarnaast wordt iedere maand overlegd tussen de hoofd greenkeeper en de baancommissie.

Guests and members are informed through the greenkeeper blog on the club homepage and articles in the Leeuwenbergh magazine. Also, the head greenkeeper conducts monthly meetings with the course committee.
Demonstrating the direct relationship between environmental best practice and year round high quality playing surfaces Een duurzame baan draagt bij aan de (speel)kwaliteit van de baan, alle partijen hebben hier baat bij. Leden worden geïnformeerd over het baanonderhoud of het uitblijven hiervan om ecologische redenen.

All parties involved benefit from a high-quality sustainable golf course. Members are informed about both the planned course maintenance and the reason why particular areas may be less playable for environmental reasons (e.g. no fertilization along bodies of water, stretches of taller vegetation and shrub/wood-stacks).

Conservation & Enhancement

This golf facility is undertaking the following activities to conserve landscape character:

Activity Description
Allowing seasonal variation of course coloration and texture Planten en onderhouden van natuurlijk voorkomende loofbomen, seizoensgebonden onderhoud van de waterkanten.

Planting and maintenance of native and local deciduous tree species, seasonal maintenance of water's edges.
Appropriately matching mowing lines to contours De maaibanen lopen over het algemeen parallel aan de sloten en beplanting.

The mowing lines run parallel to ditch and planting lines.
Protection and restoration of historic features (Her)planten en knotten van wilgen omwille van het historische karakter van de regio.

Replanting and pollarding of Pollard willows to maintain the historic character of the area.

Discreet on-course signage and furniture Door de baan zijn onopvallende bordjes, bankjes en schuilhutten geplaatst. Bordjes dienen om de route aan te duiden naar holes en oefenfaciliteiten. Tevens hebben een aantal bomen een bordje met botanische aanduiding.

Discreet signs, benches, shelters are maintained. All holes have the necessary directions to the next holes, clubhouse and practice facilities. A number of trees (currently 10) have signs with botanical information.
Conservation of specimen trees Jaarlijks onderhoud van knotwilgen (Salix), berken (Betula), eiken (Quercus spp.), els (Alnus), es (Fraxinus) en anderen.

Seasonal pruning of pollard willows (Salix), birches (Betula), various oak species (Quercus spp.), alder (Alnus), ash (Fraxinus) and others.

Screening and softening unsightly man-made features Volkstuinen, parking, netten en de greenkeeper faciliteiten zijn omringd door vegetatie en zijn overeenkomend gekleurd (zwart en groen).

The greenkeepers facility is located in the center off the course and is surrounded bij trees and shrub. Fences designed to catch golf balls have a black or green colour and have been constructed, where possible, out of sight. Surrounding allotment gardens and the parking lot remain hidden from sight by the vegetation planted.

This golf facility is undertaking the following activities to improve the landscape ecology of the golf course:

Activity Description
Minimizing the amount of amenity grass Gebruik van voornamelijk natuurlijk voorkomende grassoorten.

Mostly using grass species wich occur in the natural surroundings.
Increasing the size of habitat patches Stukken hoge rough worden uitgebreid door het maaibeleid van de gemaaide rough aan te passen. Hopen kreupelhout en houtsnippers in de bossages en langs de baan.

Maintaining extensive patches of taller rough, wood stacks and piles of woodchips provide additional habitat for many species.
Connection of internal habitat patches Niet te betreden gebieden met bomen, struiken en stukken hoge rough worden in seizoen niet gemaaid om kleine zoogdieren, vogels en insecten een plek te geven om zich te verschuilen, voeden en verplaatsen.

Patches are connected through tall rough, wood stacks and shrub.
Connection of patches with external habitats De golfbaan is omringd door sloten. Een aantal dammen en rietlanden verbinden de golfbaan met omliggende landerijen. Waterpartijen zijn onderling verbonden.

Ditches surround the entire golf course. Reed patches and a number of dams allow for passage to surrounding grass- and woodlands. All water bodies are interconnected.
Creation of habitat corridors Bossages, takkenbossen, hoge rough en rietvelden vormen corridors binnen de baan. Vele trekvogelsoorten bezoeken jaarlijks de baan om uit te rusten en bij te voeden.

Forest, shrub, reeds, taller rough and woodstacks function as a corridor for many species. Various migratory bird species use the golf course as a resting and feeding site.
Avoidance of habitat fragmentation Veel soorten kunnen binnen de baan gebruik maken van de beschreven corridors.

Most, if not all animal species present can move throughout the course using the corridors described if needed.
Improving and diversifying habitat edges Natuurlijke stukken langere rough met kruiden en bloemsoorten.

Patches of natural rough with taller grasses, flowers and herbs.

This golf facility is undertaking the following activities to improve the quality of habitats on the golf course:

Activity Description
Creation of botanically rich rough grassland Minimaal onderhoud in de hoge rough om groei van wilde soorten te stimuleren.

Minimal maintence of rough patches allows for growth of various wild grasses and herbs.
Ecologically informed management of scrub vegetation Akker(bloem)mengsels worden gezaaid rond de baan om de biodiversiteit te stimuleren. Diversiteit in soorten struiken en kruiden is zichtbaar rondom de baan.

Meadow mixes are integrated in the areas out of play to increase the biodiversity and provide shelter and food for birds. Throughout and surrounding the course various species of shrub are maintained.
Promoting species and structurally diverse woodlands Diverse soorten bomen die van nature in het gebied voorkomen worden ook op en rond de golfbaan geplant en onderhouden.

Local naturally occurring trees are planted and maintained.
Establishment of littoral shelves and marginal vegetation in wetland areas Waar mogelijk blijft gevariëerde oevervegetatie in en rond sloten en vijvers gehandhaafd en zijn deze licht hellend.

A diverse bank vegetation is maintained, most banks have a gradual slope.
Maintenance of an appropriate balance of open water and aquatic vegetation Omdat water een belangrijk onderdeel van de polderbaan is moet een goede balans gehandhaafd worden. In een groot deel van de waterpartijen wordt diverse watervegetatie zoals lelies en riet toegestaan.

Water is an important feature of a polder course. A proper balance should be maintained. On most open water bodies aquatic vegetation like reeds and lilies is maintained.
Naturalization of linear habitats De golfbaan is feitelijk een verzameling aan lineaire habitats. Bossages, heggen, struiken, houtrillen, greppels en waterpartijen vormen gestrekte verbindingsroutes voor vele soorten dieren.

The golf course is composed of various lineair habits. Tree lines, hedges, shrub, ditches and bodies of water provide aminals with many corridors.

This golf facility is undertaking the following activities to conserve and enhance biodiversity on the golf course:

Activity Description
Provision of nesting and nectar for pollinators Inzaaien van bloemrijke mengsels om insecten aan te trekken.

Sowing mixed flowers to atract pollinators.
Installation of nest boxes Er zijn in totaal 13 nestkasten voor oa. de pimpelmees, koolmees, steenuil, holenduif, torenvalk en een ooievaarsnest.

13 nest boxes are placed in woodlands to attract storks, pigeons, owls, blue tits, great tits, and others.
Provision of feeding tables De greenkeepers zorgen in de winter voor vuling van de voedertafel.

Next to the clubhouse the greenkeepers look after the feeding table. This feeding table attracts many birds from the surrounding areas.
Control / management of alien species Amerikaanse rivierkreeft wordt door mensen en vogels weggevangen en geconsumeerd. Nijlganzen worden met vergunning verjaagd.

Amercian crayfish are captured by men and bird for consumption. Attempts are made to discourage the presence of the Nile geese.
Provision of hibernation areas Verscheidene soorten ganzen, kramsvogel, koperwiek (Turdus) en ooievaar bezoeken de golfbaan als tussenstop op hun trektocht.

Stork, geese, fieldfare and redwing (Turdus) and other birds visit the golf course during seasonal migration.
Creation of micro-habitats (eg log and stone piles) Er zijn houtstapels in de baan aangelegd als schuil- en broedplaats voor vogels en hazen. Ook zijn er verschillende houtsnipper hopen aangelegd als schuil plaats voor diverse kleine zoogdieren en insecten.

Wood stacks and piles of wood chips serve as food and shelter for birds, (small) mammals and insects.

Water

Het watergebruik op Leeuwenbergh kent twee aspecten:
1) Het gebruik van leidingwater voor horeca, toiletten, douches en consumptie.
2) Het gebruik van oppervlaktewater voor beregening van greens, tees, fairways en schoonspuiten van materiaal.

Water useage at Leeuwenbergh can be split in:
1) Tap water for restaurant, bathrooms and consumption
2) Surface water for course irrigation and cleaning of outdoor materials.

Sources & Consumption

The following water audits have been undertaken at this golf facility:

Title Author Date View document
Achtergrondrapport Water RoBa Ir. Mirjam Stark 2013/05/13

The water used at this golf facility is drawn from the following sources:

2016 Source(s) % of supply Total Consumption
Clubhouse(s) Public / Potable 100% 1,485,000 Litres
Golf Course Surface 100% 27,638,000 Litres
Maintenance Facility/Facilities Public / Potable 100% 41,000 Litres
2015 Source(s) % of supply Total Consumption
Clubhouse(s) Public / Potable 100% 1,445,000 Litres
Golf Course Surface 100% 27,638,000 Litres
2014 Source(s) % of supply Total Consumption
Clubhouse(s) Public / Potable 100% 1,512,000 Litres
Golf Course Surface 100% 27,638,000 Litres

Irrigation & Efficiency

The following areas receive irrigation at this golf facility:

Greens Daily in season
Tees 2-3 days per week
Fairways Never
Semi-Rough Never
Rough Never

The irrigation system at this golf facility is:
Fully computer controlled

The irrigation system at this golf facility is:

Serviced every 1 years

Upgraded every 1 years

Re-calibrated and checked for efficient application every 1 years

This golf facility is undertaking the following activities to maximize irrigation efficiency:

Activity Description
Selection of grass species Door het doorzaaien van wit struisgras zijn de greens beter bestand tegen droogte. Hierdoor word de irrigatie behoefte minder.

Through repeated sowing of bent grass (Agrostis stolnifera), the greens are more drought resistant and require less irrigation.
Soil decompaction and thatch management Door middel van monstername wordt de grasmat gecontoleerd op de aanwezigheid van vilt. Met behulp van een penetrometer word elke maand de verdichting in de bodem gemeten.

Turf samples are taken regularly to check for thatch. Compaction is measured using a penetrometer.
Timing and dose of water application Beregen gebeurt naar behoefte in de avond, nacht of ochtend. Overdag in het hoogseizoen bij kans op schade door droogte wordt er plaatselijk beregend in combinatie met een wetting agent.

The grass is irrigated in the evening, at night or at dawn. Whenever the risk of drought becomes to big, water and a wetting agent are applied during the daytime.
Analysis of soil moisture Het vochtgehalte van de greens wordt wekelijks gemeten. Zo wordt er beregend naar behoefte.

Soil moisture on the greens is measured weekly.
Incorporation of evapotranspiration rates and weather data In de lente van 2015 wordt er samen met een nieuwe beregeningsinstallatie en beregeningssoftware een weerstation geplaatst om zo nog nauwkeuriger te kunnen beregenen.

A new irrigation system with integrated weather station will be installed during the spring of 2015. This system constantly (re)evaluates irrigation needs according to the weather pattern.
Use of wetting agents Tijdens het hoogseizoen wordt er regelmatig gebruik gemaakt van wetting agents.

During the summer months wetting agents are regularly applied.
Overall reduction in irrigated area Slechts de tees, greens en aprons worden beregend.

Irrigation is limited to tees, greens and aprons.
Targeting of sprinkler heads De sectoren van de sproeier zijn zo ingesteld dat deze alleen beregenen waar het nodig is.

Sprinkler heads can be targeted to focus on specific sectors.
Optimizing system pressure Het irrigatie systeem is in 2014 vernieuwd met nieuwe pompen en software. In 2015 is een uitbreiding van het leidingwerk gepland. Daar waar lekkages zijn in de baan worden deze zo snel mogelijk verholpen om de optimale druk te behouden. Met behulp van drukmeters op de pompinstallatie kan de druk worden gecontoleerd

The irrigation system was updated in 2014 with new pumps and software. During 2015 the system will be expanded. Leakages are repaired as soon as possible to optimize pressure, which is measured with pressure gauges.
Adoption of cutting edge nozzle technology De sproeikoppen zijn voorzien de nieuwste nozzles.

Most sprinkler heads are equipped with the latest nozzles.

This golf facility is undertaking the following activities to conserve / reduce / minimize water consumption:

Activity Description
Low-flow urinals and toilets Alle toiletten zijn voorzien van waterbesparende onderdelen.

Is installed on all the toilets
Use of water efficient appliances De golfbal wasmachine gebruikt drinkwater. Voor eind 2016 wordt een machine met water recirculatie geïnstalleerd.

Before end 2016 a water recirculation system will be installed for the golf ball washing machine.
Use of efficient shower technology Douches zijn voorzien van spaarkoppen.

Water efficient shower heads are installed on all showers
Repairing leaks In 2013 is een aanzienlijke lekkage verholpen. Sindsdien wordt dit iedere drie maanden gecontroleerd.

Leakage fixed in 2013. From January 2015 onwards, it will be checked every three months.

Energy

Het energiegebruik wordt geleidelijk teruggebracht. Er zijn geen aparte meters voor de verschillende onderdelen van van de baan en de gebouwen. Deze worden in de begroting opgenomen.

Energy consumption is gradually being reduced. Currently no separate electricity meters for course elements and buildings are used. Implementation of these is planned.

Sources & Consumption

No energy surveys have been undertaken at this golf facility.

Consumption of renewable energy and resources at this golf facility:

2016 2015 2014
Biogas (Litres) 0 0 0
Biomass 0 0 0
First Generation Bio-Fuels (Litres) 0 0 0
Hydrogen (Litres) 0 0 0
On-site Hydro (kWh) 0 0 0
On-site Solar (kWh) 0 0 0
On-site Wind (kWh) 0 0 0
Renewable Grid Electricity (kWh) 172000 172000 172000
Second Generation Bio-Fuels (Litres) 0 0 0
Wood from sustainable sources 0 0 0

Consumption of non-renewable energy and resources at this golf facility:

2016 2015 2014
Coal 0 0 0
Diesel (Litres) 13508 14046 13474
Heating Oil (Litres) 0 0 0
Hydraulic Oil (Litres) 208 208 208
LPG (Litres) 0 0 0
Natural Gas (Litres) 0 0 0
Non-renewable Grid (kWh) 0 0 0
Petrol (Litres) 375 375 270
Propane / Butane (Litres) 0 0 0
Wood from unsustainable sources 0 0 0

Energy Efficiency

This golf facility is undertaking the following activities to diversify energy and fuel supply:

Activity Description
Adoption of green tariff grid supply Sinds 2010 heeft Leeuwenbergh een contract voor de levering van 'groene stroom'.

Leeuwenbergh has been supplied with 'green energy' since 2010 .
Installation of small scale wind turbine Niet aanwezig.

No wind turbines are used.
Installation of photovoltaic and / or solar panels Op dit moment beschikt Leeuwenbergh over een enkele handicart met zonnepaneel. Uitbreiding naar gebruik van meer zonne energie wordt onderzocht.

Solar panels are currently used on one hadicart. Future expansion of solar energy use is currently discussed.
Use of geothermal and / or ground sources Deze is niet beschikbaar.

No geothermal and / or ground energy is available.
Use of Liquified Petroleum Gas (LPG) Er zijn geen machines of installaties aanwezig die LPG gebruiken.

No LPG is used.
Use of biodiesel and /or ethanol Er zijn geen machines of installaties aanwezig die draaien op biodiesel of ethanol.

No biodiesel and /or ethanol is currently used.
Use of electric hybrid vehicles Waar mogelijk wordt bij vervanging overgeschakeld elektrische en/of hybride machines. De buggy's zijn volledig elektrisch geworden. Ook de ballenraper is vanaf eind 2014 elektrisch. Daarnaast zijn er twee hybride greenmaaiers in gebruik.

Whenever machines are replaced, electric or hybrid options are preferred. All handicarts and the drivingrange ball-collector are fully electric. Two hybrid greens mowers are currently in use.
Use of recycled oils Er worden geen gerecyclede olieën of gebruikt.

No recycled oils are used.

This golf facility is undertaking the following activities to reduce energy consumption:

Activity Description
Investment in low-energy heating and air conditioning systems Leeuwenbergh gebruikt een hoogrendements boiler en geen airconditioning.

Leeuwenbergh has a high efficiency central heating (boiler). No airconditioning is present.
Optimizing thermostat levels for heating and refrigeration De verwarmingsthermostaat wordt nog niet optimaal ingesteld qua temperatuur en verwarmingstijd.

Leeuwenbergh has not yet optimized thermostat timing and levels for heating.
Enhancement of natural ventilation opportunities In het clubhuis, greenkeepers loods en de driving range is voldoende natuurlijke ventilatie aanwezig.

All building have ample natural ventilation.
Upgrading of building insulation In het meerjarenplan voor de gebouwen zal worden onderzocht of hier winst te behalen is, ook rekening houdend met de financiële mogelijkheden.

Financial budget allowing, building insulation will be researched and improved if needed.
Use of natural light (e.g. sunlight pipes) De greenkeeper loods heeft gedeeltelijk transparante dakbedekking, waardoor het licht in de loods niet altijd aan hoeft. Er wirdt onderzocht of er meer energie bespaard kan worden met een tijdsklok.

The greenkeeping facilities are partially covered with transparent roof plating. It will be investigated whether a timer will further enhace energy savings.
Installation of low-energy lighting Waar mogelijk wordt bij vervanging overgeschakeld op LED.

LED lights are used for replacement where applicable.
Use of motion sensor lighting In werkloods, kleedkamers en gangen wordt/is overgeschakeld op motion sensor lighting. Buitenverlichting is in 2014 losgekoppeld van de binnenverlichting en werkt nu met een sensor en tijdklok.

Greenkeeper facilities, dressing rooms and exterior lighting are equipped with motion sensors and have a timer.
Transition to energy efficient appliances Bij vervanging wordt overgeschakeld op zuinige apparatuur.

Whenever appliances are replaced, energy efficient options are preferred.
Use of timers with appliances, heating and lighting De heet water boilers, verlichting op de driving range en de CV installatie zijn voorzien van timers. Waar nog niet aangelegd worden in de komende jaren op de in aanmerking komende locaties timers geïnstalleerd (toiletten en douches).

Relevant appliances are equipped with timers. Implementation of more timers is planned (e.g. bathrooms).
Educating staff and customers Opleiding tot greenkeper etc. Wekelijkse 'on the job training' gestart in oktober 2014.

Apart from the official greenkeeper training, weekly 'on the job' training sessions are held since October 2014.

Vehicles & Transport

The maintenance fleet at this golf facility uses the following fuel sources:

Ride-on Mowers Walking Mowers Utility Vehicles
Petrol 0% 0% 0%
Diesel 0% 100% 100%
LPG 0% 0% 0%
Grid Electric 67% 0% 0%
Micro Renewable 0% 0% 0%
Hybrid 33% 0% 0%
Hydrogen 0% 0% 0%

Additional vehicles operated by this golf facility use the following fuel sources:

Golf Carts Cars Buses
Petrol 0% 0% 0%
Diesel 0% 0% 0%
LPG 0% 0% 0%
Grid Electric 94% 0% 0%
Micro Renewable 0% 0% 0%
Hybrid 6% 0% 0%
Hydrogen 0% 0% 0%

This golf facility has established the following schemes to encourage reductions in staff and customer transport emissions:

Activity Description
Car sharing incentives Een deel van de leden doet spontaan aan carsharing; dat geldt met name voor de jeugd. Verder wel in de competitieperiode.

Part of our members use car sharing and certainly for our youth members.
Group transportation (e.g. buses) Naar speciale evenementen.

To visit special events.
Secure cycle parking De fiets parking is nog beperkt. Deze wordt vernieuwd en uitgebreid.

The bicycle parking is limited. It will be renewed and extended
Promoting public transport routes and timetables Er komt geen openbaar vervoer binnen een straal van 1-1,5 km.

No public transportation within 1-1.5 km.
Increasing equipment storage (e.g. lockers) Wij geven jeugd voorrang bij het krijgen van een locker om het gemakkelijker te maken met de fiets te komen i.p.v. gebracht te worden per auto.

Junior members are given priority for locker rent in order to encourage traveling by bicycle.
Staff showers Zijn beschikbaar, maar worden in de praktijk weinig gebruikt. Wel wordt standaard door een gecertificeerd laboratorium getest op legionella.

Staff showers are present (but hardly used). The showers are included in official checks for legionella infection.
Promotion of walk to work campaigns De greenkeepers wonen te ver weg. Een deel van het hora personeel en de leden komt per fiets.

The greenkeeping staff are living too far way. Some of the memebers and restaurant staff arrive by bicycle.

Supply Chain

Golfvereniging Leeuwenbergh heeft een werkgroep ingesteld ten behoeve van het integraal ketenbeheer. Een aantal maatregelen zijn reeds getroffen om de hoeveelheid afval te beperken door bewust in te kopen. Indien mogelijk worden inkopen gedaan in bulk, verpakt in hernieuwbare materialen. Deze worden gescheiden verzameld en verwijderd. Afvalstromen en totale kosten vanuit het clubhuis en de werkplaats zijn in kaart gebracht.

The Leeuwenbergh Golfclub has set up a working group to register the supply chain management and, where necessary, to improve this. Much is already being done to prevent waste by smart purchase. At the moment, as much as possible is purchased in bulk to prevent package waste. Where possible renewable packaging is used. Package waste is separated and compacted for the removal services. In addition, the waste cycles and quantities for the clubhouse and workshop, including costs, have been charted.

Purchasing Policies

This golf facility undertakes the following ethical / environmental purchasing activities:

Activity Description
Measures to avoid waste at source Aankopen worden zo veel mogelijk in bulk gedaan om te besparen op verpakkingen en transport.

As much as possible is purchased in bulk to prevent package and transport waste.

Use of local suppliers De leveranciers van de horeca zijn bijna allemaal lokaal en anders regionaal.
Meststoffen en bestrijdingsmiddelen worden zoveel mogelijk lokaal aangeschaft.

The retail of the horeca is mostly local, otherwise regional
Pesticides/fertilisers etc. by the greenkeeping is purchased from local suppliers as much as possible.
Use of local products In overleg met de horeca (zelfstandig pachter) wordt het gebruik van lokale producten gestimuleerd. Hoewel lokaal aangeschaft worden enkele produkten wereldwijd vervaardigd.

Club catering is independent, but extensive use of local products is stimulated where possible. Products may be purchased locally but may be manufactured elsewhere.
Selection of certified products Produkten die gebruikt worden in de horeca voldoen aan de wettelijke vereisten. Het gebruik van meer 'groene' of biologische produkten wordt onderzocht en gestimuleerd.
Meststoffen en bestrijdingsmiddellen, grond en zand hebben de benodigde certificaten.

Club catering maintains all legal standards and regulations. Use of 'green' or biological products will be researched and stimulated.
Greenkeeping staff only uses certified pesticides and fertilizers. Soil and sand require quality certificates, minimizing environmental damage.

Selection of products that feature minimal packaging Greenkeeping aankopen zijn in bulk indien mogelijk.

Greenkeeping products are purchased in bulk as much as possible.
Use of accredited suppliers (e.g. ISO 14001) Zegwaard (ISO 9001/14001), Bavaria (ISO 26000), Burg en Bol (MVO, beter Leven), Q-vis (MSC, EG 6855 NL), Sligro (MVO), Rentokil (ISO 22000:2005, ISO 9001:2008), van Vliet Contrans (ISO 9001/14001), Tapwacht (ISO 9001:2008), KPN (ISO 14001), Smits (VCA 2008/5.1, ISO 9001:2008, BRL 2100:2101).

Apparatuur van gecertificeerd fabrikanten / Machinery from certified manufacturers:
Pols Zuidland (maaimachines/mowing), Kraakman Perfors Voorhout (tractoren/tractors), v.d. Berg Pijnacker (handgereedschap, tools).

Supply Chain

An overview of the supplier network at this golf facility:

Total number of suppliers Total number of suppliers within 10 Kilometres Total number of suppliers within 100 Kilometres
Food & Beverage 2 2 2
Catering Supplies 11 9 1
Retail 16 12 4
Trade & Contractors 10 8 2
Maintenance Equipment 8 3 5
Course Supplies 21 4 17

Turfgrass Inputs

This golf facility undertakes the following IPM activities:

Activity Description
Encouraging drought and disease tolerant grasses Beluchten en gebruik van de juiste grassoorten (struisgras) en meststoffen beperkt het gebruik van water, fungiciden, herbiciden en pesticiden.

Venting and use of drought and pest tolant grasses (bent grass - Agrostis capillaris) reduces the need for irrigation and use of pesticides, herbicides and fungicides.
Managing stress and wear Regelmatig wijzigen van pin en tee posities, slijpen van de maaikooien en minimaal maaien bij slechte weersomstandigheden of koude.

Frequent changing tee and pin positions, sharpening of mower blades and monitoring seasonal and weather conditions (not too cold, wet or muddy) for mowing.
Enhancement of soil structure Beluchten (prikken, schudfrezen, wormen monitoren) en bezanden. Met voldoende zuurstof in de bodem kunnen micro organismen organisch materiaal omzetten in voedingsstoffen en ontstaat er een betere bodemstructuur.

A combination of venting techniques and adding sand.
Optimization of the growing environment Jaarlijks groot onderhoud tegen verdichting en viltvorming. Vertidrainen, holle pennen, bezanden, toepassen viltbestrijder en optimaliseren van de waterhuishouding.

Annual maintenance reducing compaction of the soil and the formation of thatch. Verti-draining, hollow tine aeration, sanding and appropriate water management.
Managing thatch levels Regelmatig controleren (3-4 keer per jaar) van viltvorming. Indien nodig prikken en toepassing van TC-5.

Optimal thatch levels are monitored 3 to 4 times a year. Hollow tine aeration and application of TC5 when needed
Managing surface moisture Met een vochtmeter wordt de bovenste 12 cm van de doorwortelbare zone gecontroleerd op vocht.

The top 12 cm of the greens are monitored for moisture level.
Establishing thresholds for pests and disease Het beleidsplan voorziet in maximaal 10% schimmel in de greens.

The golfclub policy provides a 10% threshold for fungi on the greens.
Scouting for pests and diseases Dagelijkse controle om natte en droge plekken, ziekten en schimmels tijdig te signaleren.

The grass is monitored daily for drought or wetness, diseases and fungi so the grass remains in optimal condition.
Monitoring / improvement of plant health Dagelijkse controle wordt uitgevoerd om de gezondheid van de planten te monitoren zodat tijdig ziekten of minder optimaal groeiende locaties worden gesignaleerd.

General plant healh is monitored on a daily basis for detection of diseases and less suitable growing locations.

Fertilizer use at this golf facility in the last three years (kg):

2016 2015 2014
Fairways - K - Inorganic 10 26 27
Fairways - K - Organic 0 0 0
Fairways - N - Inorganic 20 26 34
Fairways - N - Organic 0 0 0
Fairways - P - Inorganic 5 15 7
Fairways - P - Organic 0 0 0
Greens - K - Inorganic 194 158 127
Greens - K - Organic 0 0 0
Greens - N - Inorganic 112 185 134
Greens - N - Organic 0 0 0
Greens - P - Inorganic 28 54 37
Greens - P - Organic 0 0 0
Rough - K - Inorganic 0 0 0
Rough - K - Organic 0 0 0
Rough - N - Inorganic 0 0 0
Rough - N - Organic 0 0 0
Rough - P - Inorganic 0 0 0
Rough - P - Organic 0 0 0
Semi-Rough - K - Inorganic 0 0 0
Semi-Rough - K - Organic 0 0 0
Semi-Rough - N - Inorganic 0 0 0
Semi-Rough - N - Organic 0 0 0
Semi-Rough - P - Inorganic 0 0 0
Semi-Rough - P - Organic 0 0 0
Tees - K - Inorganic 112 210 65
Tees - K - Organic 0 0 0
Tees - N - Inorganic 125 211 59
Tees - N - Organic 0 0 0
Tees - P - Inorganic 39 54 14
Tees - P - Organic 0 0 0

Pesticide use at this golf facility in the last three years (kg):

2016 2015 2014
Fairways - Fungicide - Active Ingredient 0 0 0
Fairways - Fungicide - Total Weight 0 0 0
Fairways - Fungicide - Number of applications per year 0 0 0
Fairways - Herbicide - Active Ingredient 0 16 15
Fairways - Herbicide - Total Weight 0 49 45
Fairways - Herbicide - Number of applications per year 0 1 1
Fairways - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Fairways - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Fairways - Insecticide - Number of applications per year 0 0 0
Greens - Fungicide - Active Ingredient 20 8 1
Greens - Fungicide - Total Weight 62.5 25 2
Greens - Fungicide - Number of applications per year 3 4 1
Greens - Herbicide - Active Ingredient 0.3 0 0
Greens - Herbicide - Total Weight 1 0 0
Greens - Herbicide - Number of applications per year 1 0 0
Greens - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Greens - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Greens - Insecticide - Number of applications per year 0 0 0
Rough - Fungicide - Active Ingredient 0 0 0
Rough - Fungicide - Total Weight 0 0 0
Rough - Fungicide - Number of applications per year 0 0 0
Rough - Herbicide - Active Ingredient 0 0 0
Rough - Herbicide - Total Weight 0 0 0
Rough - Herbicide - Number of applications per year 0 0 0
Rough - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Rough - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Rough - Insecticide - Number of applications per year 0 0 0
Semi-Rough - Fungicide - Active Ingredient 0 0 0
Semi-Rough - Fungicide - Total Weight 0 0 0
Semi-Rough - Fungicide - Number of applications per year 0 0 0
Semi-Rough - Herbicide - Active Ingredient 0 0 0
Semi-Rough - Herbicide - Total Weight 0 0 0
Semi-Rough - Herbicide - Number of applications per year 0 0 0
Semi-Rough - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Semi-Rough - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Semi-Rough - Insecticide - Number of applications per year 0 0 0
Tees - Fungicide - Active Ingredient 7 4 1
Tees - Fungicide - Total Weight 20 12 2
Tees - Fungicide - Number of applications per year 1 1 1
Tees - Herbicide - Active Ingredient 0 0 0
Tees - Herbicide - Total Weight 0 0 0
Tees - Herbicide - Number of applications per year 0 0 0
Tees - Insecticide - Active Ingredient 0 0 0
Tees - Insecticide - Total Weight 0 0 0
Tees - Insecticide - Number of applications per year 0 0 0

This golf facility undertakes the following actions to optimize pesticide use:

Activity Description
Selection on the least toxic and lest persistent products Bij het gebruik van pesticide word gekeken of dit binnen de wetgeving valt voor het gebruik van bestrijdingsmiddelen en naar de werking van het produkt. Als het produkt goed opgebracht wordt en het werkt goed dan kunnen we het aantal behandelingen minimaal houden.

Minimal use of appropriate pesticides within the legislation is applied at all times.
Selection of appropriate products for specific pests and diseases Specifieke middelen worden gebruikt waar mogelijk (bijv. 'Merit turf' tegen emelten). Het gebruik van pesticiden in het algemeen zal worden afgebouwd.

Where possible, species specific pesticides are applied (eg. 'Merit turf' for crane flies). Generally speaking, pesticide application is to be reduced in the near future.
Spot-treatment with handheld sprayers and wipers Uitsluitend op de fairways. Waar nodig worden deze plaatselijk behandeld zodat er minimale hoeveelheden pesticiden worden gebruikt.

Limited use of pesticides on trouble spots on the fairways only.
Calibration and testing of sprayers De spuitinstallatie (2014) wordt voor het gebruik gecontoleerd en getest.

The sprayer (purchased in 2014) is tested before each use.
Use of shrouded sprayer and anti-drip nozzles De spuitinstallatie is voorzien van anti-drift nozzles maar is niet voorzien van kappen.

The sprayer used is not-shrouded but is equipped with anti-drift nozzles.
Non-chemical weed control Zo veel mogelijk. Op de green worden onkruiden zoveel mogelijk met de hand verwijderd.

Weeds on the greens are removed manually as much as possible.
Use of organic and biological products to improve plant health and resistance. Tot op heden worden geen organische of biologische produkten gebruikt voor het gras. Mogelijke opties worden wel bestudeerd.

No specific organic and biological products are used. However, possible options are explored.

Waste Management

No waste audits have been undertaken at this golf facility.

This golf facility manages key waste streams as follows:

Re-use Recycle Landfill Incinerate
Glass false true false false
Plastic false true false false
Aluminium false true false false
Metal false true false false
Paper & Cardboard false true false false
Grass Clippings true false true true
Cores & Turf true false true false
Sand true false true false
Wood / Timber true false true false

This golf facility undertakes the following activities to continue the lifecycle of materials and resources:

Activity Description
Separation of recyclable materials Afval wordt gescheiden naar bovenstaande groepen om te recyclen. Hergebruik van afval waar mogelijk.

All trash is separated (see groups above) for recycling. Reuse of materials where applicable.
Establishment of recycling centers Verzamelpunten zijn aanwezig per afvalcategorie (glasbak, papierbak, plastic etc.)

Trash is collected at designated points (eg. container for paper or glass)
Returning clipping to fairways and walkways Gras maaisel op fairways en (semi-)rough wordt niet opgevangen door de maaier. Houtsnippers op bospaden.

Grass clippings on fairways and (semi-)rough is not collected, but spread by the mower. Wood chips are used on pathways.
Education of staff and customer education Baan-, horeca- en administratiepersoneel doet aan afvalscheiding.

Staff is encouraged to separate trash when discarded.
Waste awareness campaigns Behalve het aanbieden van containers voor gescheiden afval zijn er nog geen campagnes voor verder afvalbeheer.

Apart from providing the appropriate trash containers, no additional awareness campaigns have been conducted.

Pollution Control

Over het algemeen wordt er zo weinig mogelijk gebruik gemaakt van chemische produkten. Zoals besproken onder 'Ketenbeheer' worden recycling en hergebruik gestimuleerd. Voor het aanbrengen en ophogen van het golfterrein wordt uitsluitend gebruik gemaakt van grond met een meldingsformulier: “schoongrond verklaring". De opslag van gevaarlijke producten voldoet aan de milieuwetten. In 2006 werd een nieuwe loods gebouwd met een ruime wasplaats met betonnen vloer en afvoer van het spoelwater via een olie- en vetafscheidingssysteem naar het riool.

Chemical products are used as little as possible and whenever possible, waste is reduced and raw materials are recycled (see: 'Supply chain'). Whenever ground or soil is added or removed, the appropriate certificates are obtained. Storage of hazardous materials is according to hazmat legislation. The latest maintenance facility (2006) is equipped with a fluid resistant concrete washing area and a pre-sewage oil and grease separation system.

Water Analysis

This golf facility monitors water quality with the following frequency:

Chemical Biological Visual
Inflow Three Yearly Three Yearly Weekly
On-Site Three Yearly Three Yearly Daily
Outflow Never Never Weekly

Waste Water

Waste water from this golf facility is managed as follows:

Discharges to Formal Discharge Agreement
Golf Course Ditch No
Clubhouse Mains Sewer Yes
Maintenance Facility Via Oil Separator Yes
Wash Pad Via Oil Separator Yes

Hazardous Materials

Hazardous materials at this golf facility are handled and disposed of as follows:

Secure Storage Registered Uplift
Detergents true false
Cooking Oils true true
Lubricants true true
Pesticide Containers true true
Fertiliser Bags true true
Oil Filters true true
Batteries true true

Pollution Prevention

This golf facility undertakes the following activities to prevent pollution from its maintenance facility and clubhouse:

Activity Description
Storage of equipment and hazardous products on covered, sealed impervious areas Gevaarlijke stoffen worden opgeslagen in een afsluitbare ruimte (kast) volgens de geldende milieuwetten. Machines staan in een loods op een vloeistof dichte vloer.

Hazardous substances are stored in a sealed cabinet according to legislation. Machinery is parked on an impervious floor.
Maintenance of equipment on covered, sealed impervious areas Onderhoud van machines gebeurt in de loods op een vloeistofdichte vloer. In 2006 werd een wasplaats gebouwd met een betonnen vloer en afvoer. Het spoelwater gaat via een olie- en vetafscheidings systeem naar het riool.

Machine maintenance is conducted an an impervious surface. Waste water is separated from grease and oil before being discharched in the sewage system.
Mixing of pesticides and fertilizers in covered areas Mixen door toevoegen van water gebeurt in de loods.

Mixing of pesticides and fertilizers is conducted indoors.
Mixing of pesticides and fertilizers over impervious surfaces Mixen door toevoegen van water gebeurt op een vloeistofdichte vloer.

Mixing of pesticides and fertilizers is conducted an an impervious floor.
Installation of above-ground fuel tanks Er is een KIWA gekeurde brandstoftank die voldoet aan de milieueisen.

The fuel tank used is KIWA certified.
Installation of sufficient secondary containment for fuel De diesel tank staat op de vloeistofdichte en afgedekte afspuitplaats van de machines. Overige brandstof wordt opgeslagen in een bunker met slot. Deze bunker staat buiten naast de afspuitplaats.

The diesel fuel tank is installed outside on an impervious floor under a roof. Other fuels are stored in a fire-proof bunker.
Provision of containment booms and absorbent materials In de werkplaats is altijd voldoende absorptiemateriaal aanwezig. Dit wordt ook gebruikt bij lekkages in of om de werkplaats.

Sufficient absorption materials are present. These are also used in case of a spillage on the greenkeeping grounds.

This golf facility undertakes the following activities to prevent pollution on its golf course:

Activity Description
Eliminating leachate and run-off through careful timing of turf inputs Vooraf aan de werkzaamheden wordt een inschatting gemaakt van de weersomstandigheden (wind, regen) om het verwaaien, afvloeien en wegzakken (naar grondwater) van middelen te voorkomen.

Prior to application of pesticides and fertilizers, the weather conditions are evaluated in order to reduce chances of dispersion, leachate and run-off.
Establishment of vegetative buffer strips around water bodies De waterpartijen hebben per hole wisselende vegetatie ter afscheiding van de baan. Er wordt met bemesting en besproeiing altijd rekening gehouden met een buffer van minimaal drie meter langs alle waterpartijen, ook daar waar de hole direct grenst aan het water.

Buffer zone vegetation varies throughout the course. A minimum spraying buffer of three meters is maintained at all times.
Controlling erosion and sediment discharge Wekelijks visuele controle van waterkanten. Beschoeiing wordt preventief aangebracht en daar waar afkalving plaats vindt.

Campshedding of vulnerable water's edges to prevent erosion.
Establishment of pesticide-free zones Het gebruik van pesticide is minimaal en wordt alleen gebruikt op de greens.

Pestides are used exclusively on the greens.
Use of swales and bio-filters to slow and treat surface run-off Wij maken geen gebruik van bio-filters of greppels. Bosranden en vegetatie rondom de baan hebben een absorberende werking.

No bio-filters or swales are used. A border of trees and other vegetation surrounding the golfcourse has a buffering function.

Community

Leeuwenbergh werkt samen met de gemeente Den Haag, het Hoogheemraadschap Delfland, de Gasunie, de Haagse Vogelbescherming/SOVON, wijkvereniging Vlietrand, Sophia revalidatiecentrum, lokale bedrijven en heeft contact gelegd met scholen.

Leeuwenbergh cooperates with the City the Hague, Hoogheemraadschap Delfland, Gasunie (natual gas), Haagse Vogelbescherming/SOVON (bird protection), community center Vlietrand, local businesses, Sofia rehabilitation and has contacted local schools.

Employment & Education

Typical staffing levels at this golf facility are:

Full Time Part Time Seasonal
Club Management 1
Course Management 5 1 1
Food & Beverage 3 4
Golf Coaching 1 1
Retail & Leisure 1 3 1

The sustainability working group at this golf facility is comprised of:

  • Course Manager
  • Committee Members
  • Technical Specialist

Employees at this golf facility receive the following formal and informal environmental education:

Activity Description
Storage, application and disposal of pesticides Opleiding ter verkrijging van de spuitlicenties

Education to obtain the spraying licenses
Efficient water management Het waterverbruik schommelt mogelijk door leidingsbreuken. Voor een beter inzicht krijgen de verschillende onderdelen een eigen watermeter. Geen specifieke opleiding hiervoor.

The wateruse varied in the past years, possible due to broken pipes. The buildings e.g. will have their own watermeter in the near future for better insight. No specific training is undertaken.
Management of accidents and emergencies Het personeel en de marshalls krijgen vanaf 2017 een BHV opleiding.

Yearly safety training for greenkeeping and marshalling staff, starting 2017.
Management of habitats and vegetation De opleiding tot greenkeeper (en hoger) bevat habitat- en vegetatiemanagement.

The greenkeeper curriculum contains habitat and vegetation management.
Waste minimization, separation and recycling De opleiding tot greenkeeper (en hoger) bevat afvalmanagement (inclusief scheiding en recycling).

The greenkeeper curriculum contains waste management.
Health & Safety De gezondheids- en veiligheidsvoorschriften zijn onderdeel van de opleiding tot greenkeeper en on-the-job training.

Health and safety standards are included in the the greenkeeper curriculum.
Energy Saving Energie-besparend werken is onderdeel van de opleiding tot greenkeeper en on-the-job training.

Energy efficient work practioces are included in the the greenkeeper curriculum.
Environmental management planning Op het gebied van biotoopontwikkeling hebben meerdere leden en vrijwilligers een verwante opleiding gevolgd, zoals biologie, ecologie en vogelbescherming.

Several members and volunteers have completed relevant training, e.g. biology, ecology and bird-conservation.
Greenkeeping training in general Hoofdgreenkeeper (Baanmanager baancommissaris)
Assistent hoofd greenkeeper (Hoofdgreenkeeper)
Greenkeeper (Greenkeeper)
Greenkeeper (Assistent Hoofdgreenkeeper)
Aankomend greenkeeper (Seizoen medewerker)

Alle medewerkers volgen jaarlijks speciale cursussen voor vakbekwaamheid en EHBO.

All greenkeeping staff are trained for Vocational skills and First aid response.

Community Relations

This golf facility engages with local community groups in the following manner:

Activity Description
Neighbours De directe buren zijn een woonwijk, volkstuintjes, bedrijven en een tennisvereniging. Een aantal van hen wordt op de hoogte gehouden van onze activiteiten. Onderzocht gaat worden hoe de samenwerking kan worden bevorderd.

Our neighbours include a residential area, allotment gardens, a tennis court and light industry. It will be investigated how to improve stuctural contact.
Local Government Leeuwenbergh werkt samen met de gemeente Den Haag op het gebied van ruimtelijke ordening en het Hoogheemraadschap over waterhuishouding. Daarnaast wordt bekeken hoe met de gemeente Den Haag op het terrein van gehandicapten golf kan worden samengewerkt. Bij de aanleg van de nieuwe holes is de gemeente reeds nauw betrokken (als opdrachtgever).

Local government is involved with the restructuring of the golfcourse. Cooperation concerning facilitation of disabled players will be investigated.
Local Environmental Groups Leeuwenbergh werkt samen met de Haagse Vogelbescherming en SOVON (monitoren van broedvogels). Onderzocht wordt of samenwerking met andere natuurverenigingen het milieubeheer van de baan kan bevorderen.

Cooperation with bird research organization SOVON to enhance and maintain our local bird population. We are researching whether cooperation with other organizations can enhance our environmental management.
Local Community Groups Met Sofia revalidatie worden wekelijks de baan, oefenfaciliteiten en handicarts beschikbaar gesteld aan 15 tot 20 minder valide en/of gehandicapte (aspirant) golfers met begeleiding. In 2016 speelden deze golfers reeds 1 wedstrijd met de senioren, gekeken wordt naar uitbreiding van dit aanbod. Samenwerking met sportverenigingen in de omgeving wordt onderzocht (tennis, hockey).

In cooperation with Sofia rehabilitation a group of disabled and/or handicapped players is facilitated at Leeuwenbergh. Cooperation with other sporting organizations will be investigated (e.g. tennis, field hockey).
Media Contacten met de media vinden incidenteel plaats Onderzocht wordt of er meer structurele samenwerking mogelijk is.

Incidental contact with the media occurs. More stuctural cooperation with local and regional media will be investigated.


Local Businesses Bedrijven, bedrijfsleden en sponsors maken deel uit van de vereniging.

Businesses are involved as members and sponsors.


Schools & Colleges De jeugdcommissie onderzoekt contacten met scholen in de omgeving (b.v. Haagse Hogeschool, TU Delft).

The youth committee researches contacts with local schools (e.g. The Hague University of applied sciences, Technical University Delft).

Land Use & Cultural Heritage

This golf facility provides access and diversified land use for others through:

Activity Description
Maintenance of existing public paths Er zijn geen bestaande publieke paden. Door de ligging zijn doorgaande paden niet mogelijk.

Public pathways across the golf course are not possible due to the isolated situation of the course.
Creation of new paths and nature trails Er zijn geen bestaande publieke paden. Door de ligging zijn doorgaande paden niet mogelijk.

Public pathways across the golf course are not possible due to the isolated situation of the course.
Installation of effective and welcoming signage De lokale overheid stelt beperkingen aan de borden die geplaatst mogen worden. Binnen die mogelijkheden wordt naar de golfbaan verwezen.

Usage of road signs is limited by local law. Within these limitations, directions and welcoming signage have been placed.
Providing opportunities for other recreation (e.g. fishing) Door de beperkt beschikbare oppervlakte zijn er geen andere mogelijkheden voor recreatie op het terrein. Jaarlijks vindt een vogeltelling plaats met vogelaars en geïnteresseerden.

Opportunities for other recreation are limited. Bird watchers are welcome to participate in the yearly bird count.
Partnership conservation and access projects (e.g. community woodland) Door de geïsoleerde ligging is samenwerking t.a.v. onderhoud niet aan de orde.

The isolated positioning of the golf course makes partnership conservation and access projects irrelevant in this context.

Continuation of traditional agricultural activities De enige traditionele activiteit was veeteelt. Door de beperkte oppervlakte is hier geen ruimte voor.

No traditional agricultural activities are possible due to the limited surface area of the golf course.

No archaeological or heritage surveys have been undertaken at this golf facility.

This golf facility does not consult any organizations regarding the conservation of cultural heritage.

This golf facility undertakes the following activities to conserve cultural heritage features:

Activity Description
Buildings (Listed Buildings / Ancient Monuments etc) Er staan geen historische gebouwen op ons terrein.

No historical buildings (Listed Buildings / Ancient Monuments etc) on the golfcourse.
Archaeology (Settlements / Agricultural System etc) In de afgelopen jaren is i.v.m. met de aanleg van een autoweg-tunnel en i.v.m. daarmee het verplaatsen van 3 holes herhaald onderzoek gedaan naar mogelijke archeologische vondsten. Deze zijn op het terrein van Leeuwenbergh niet aangetroffen.

No archeological findings were discovered despite extensive research in the past years.


Communications

This golf facility undertakes the following internal environmental communications:

Activity Description
Provision of newsletters, notice boards & poster display Intern wordt gebruik gemaakt van het digitale clubblad (de Nieuwsbrief) en blogs op de website. Daarnaast zijn er sporadisch posters voor vogelaars.

Internal environmental and community communications are available through the website, blog and newsletter. Occasional posters in the clubhouse provide information about bird watching.
Members evenings and course walks In de zomermaanden wordt iedere woensdag een drukbezochte instuif voor leden gehouden. In de wintermaanden zijn er drukbezochte wekelijkse kaartavonden voor bridge en klaverjas. Er wordt actief meegeteld door leden en bekenden bij de jaarlijkse vogeltelling.

During the summer months, a very popular competition and dinner is hosted on Wednesday evenings. Throughout the winter belote and bridge events are hosted in the evenings. Members also participate in the annual bird count.
Course guides / brochures Leeuwenbergh heeft een course guide en heeft brochures voor de verschillende doelgroepen (bijvoorbeeld over lidmaatschap voor ex-pats, jeugd en senioren).

A course guide and various membership brochures are available at the caddymaster.
Interpretation panels & course signage Leeuwenbergh heeft bij een aantal bomen in de baan bordjes geplaatst met de soortnaam. Dat wordt geleidelijk uitgebreid.

Botanical information is posted at several trees, this will be expanded.
Establishment of a nature trail Door de ligging en de beperkte ruimte leent de baan zich helaas niet voor een wandelroute.

Nature trails across the golf course are not possible due to the limited area and isolated situation of the course.

This golf facility undertakes the following social and environmental advocacy activities:

Activity Description
Website, press releases & brochures Op de website wordt in de blog van de hoofdgreenkeeper regelmatig aandacht besteed aan de natuuraspecten op en rond de golfbaan. Dat geldt ook voor de digitale nieuwsbrief.

The digital greenkeeper's blog and newsletter discuss environmental issues on and around the golf course.
Supporting campaigns Leeuwenbergh ondersteunt Paragolf om deze groep het (sportief) vertoeven in de natuur al dan niet in verenigingsverband mogelijk te maken. Leeuwenbergh maakt jaarlijks reclame voor de Haagse Vogelbescherming intern en op de Open Dag. Jaarlijks organiseert Leeuwenbergh ook een toernooi ten bate van Stichting Handicart.

Leeuwenbergh supports Paragolf, the Haagse Vogelbescherming and hosts a yearly tournament for Stichting Handicart.
Course walks / open days Leeuwenbergh organiseert ieder jaar een Open Dag voor jong en oud. Deze dag wordt in de lokale media aangekondigd.

The yearly 'open door day' is visited by all ages. It is advertised in the local media.
Attending community meetings Indien relevante onderwerpen op de agenda staan worden informatiebijeenkomsten en/of vergaderingen die te maken hebben met de golfbaan en omgeving bijgewoond.

Community meetings are attended whenever issues which are relevant to the golf course and surroundings are discussed.