Golfbaan De Lage Mors

GEO Certified® 08/2018
Delden,
Netherlands
Telephone: +31(0)74-3777600
Lage_mors1_club_image

Lage Mors is a 9-hole golf course in the eastern region of Twente, close to the border with Germany. The region is known for its scenic rural landscape with hedges and hedgerow trees. The type of agriculture in this region varies: dairy farms, arable farms and livestock farms for meat. There are also many old estates in Twente, especially in the surroundigs of Lage Mors.

The golf course is situated in the eastside of the village of Delden and is part of a bigger complex called Aparthotel Delden. This complex consists of a hotel, football fi…

Max Zevenbergen, GEOSA, Accredited Verifier Read verifier report.

GEO Certified® Report

GEO Certified® is the symbol of great golf environments worldwide – designating that a golf facility has met a credible standard in the areas of nature, water, energy, supply chain, pollution control, and community, and is committed to continually improve. GEO Certified® is widely trusted and endorsed by a growing number of organizations and people, both inside and outside golf.

Click below to read about the activities undertaken by this golf facility to operate sustainably.

Facility details

Golf Courses
Golfbaan de Lage Mors (9 holes, 4738 metres)
1 Clubhouse(s)
1 Practice Facility/Facilities
1 Maintenance Facility/Facilities

Nature

Het landschap op de golfbaan kenmerkt zich door voornamelijk grasland, met struweel rondom en enkele vrijstaande bosschages en bomen en vijvers in de baan. Het landschap is glooiend en is gelegen op een kleibodem. In de winter heeft de golfbaan een hoge waterstand en is soms moeilijk begaanbaar.
De golfbaan is niet gelegen in een beschermd aangewezen gebied, zoals Natura 2000, maar grenst wel aan het Natuurnetwerk Nederland aan de oostzijde van de golfbaan. Er is geen APV ten aanzien van de zorgplicht voor bomen van toepassing. Daarnaast zijn er geen bebouwing en geen markante landschapselementen met cultuurhistorische waarde aanwezig op de golfbaan.
De komende jaren worden er nieuwe inventarisaties uitgevoerd om de aanwezige flora en fauna in beeld te brengen.

a. Afbakening project Golfbaan Lage Mors
Gezien de complexiteit van het gecombineerde hotel/golfbaan/sportcomplex wordt het GEO-project als volgt afgebakend
I. Het gebied onder beheer van De Enk
- Golfbaan binnen de out of bounds palen
- Golfbaan buiten de out of bounds palen voor zover in beheer door De enk
- Supagolf
- Driving range
- Voetbalvelden
- Tuinen om het hotel

II. Niet tot het project behoort
- Openbare weg , aanliggende sloten en bomen (in eigendom/onderhoud door gemeente e/o waterschap)
- Hotel
- Clubhuis. De golfclub heeft geen eigen clubhuis maar is gast in het hotel. De golfclub heeft daarin zo’n klein aandeel dat het geen zin heeft hiervoor een deel aan de golfbaan/club toe te wijzen.

The landschape of the golf course is mainly comprised of herbaceous vegetation with shrubs and some smaller woodlands, trees and ponds acros the golf course. The landscape has rolling slopes and is situated on a soil of clay. During the winter, the golf course is influenced by a high ground water level.
The golf course is not part of a protected area like Natura 2000, but is situated next to grounds assigned to the national ecological network on the eastern side of the golf course. The golf course is required to follow municipality guidelines on maintenance of trees. There are no monumental buildings present on the golf course.
The following years, ecological surveys will take place to gain insight on flora and fauna present.

Consultation & Surveys

This golf facility does not consult any organizations regarding landscape heritage conservation.

No landscape assessments or surveys have been undertaken at this golf facility.

This golf facility consults the following organizations regarding ecosystem protection and enhancement:

  • Jachtopziener Twickel
  • Vogelbescherming/ Vogelwerkgroep Twenthe
  • Leden GEO commissie met biologie achtergrond

The following ecological surveys have been undertaken at this golf facility:

Title Author Date View document
Overzicht van flora en fauna 2017

Rare, protected and notable species occurring at this golf facility:

Local name Scientific name
Ijsvogel Alcedo atthis
Groene specht Picus viridis
Vos Vulpes vulpes
Ree Capreolus capreolus
Eekhoorn Sciurus vulgaris
Groene kikker spec. Rana spec.

This golf facility does not monitor any species as indicators of environmental quality.

Habitats & Designations

This golf facility does not feature any landscape designations.

Area of habitats / vegetation types, and associated designations at this golf facility:

Title Estimated Area (Hectares) Designation
Bunker 0.1357 None
Driving range 1.45 None
Open Water Features 2.35 None
Verharding 0.1262 None
Scrub Vegetation 0.5 None
Bebouwing (machineloods, overkapping, schuilhutten en driving range gebouw) 0.03 None

Turfgrass

Size and estimated species composition of amenity turfgrass maintained at this golf facility.

Estimated Area (Hectares) Turfgrass Species Sward Composition (%)
Greens 0.4052 Hectares Festuca rubra 60%
Poa annua 30%
Tees 0.2669 Hectares Poa pratensis 70%
Poa annua 20%
Fairways 5.0 Hectares Poa pratensis 60%
Festuca rubra 20%
Semi Rough 2.7 Hectares Poa pratensis 80%
Festuca rubra 20%

These turfgrasses are optimal for the circumstances at this club because:
Struis - minder ziektegevoelig, Veldbeemd - sterke grassoort

Red fescue is more resistant to diseases, Poa pratensis is a strong species of grass

This golf facility assesses mowing patterns every: 1 years

This golf facility consults the following individuals / organizations regarding its grassing plan:

  • Vos Capelle

This golf facility is making the following efforts to manage the playing quality expectations of customers:

Activity Description
Establishing clear internal policies for irrigation, fertilization, colour, cutting heights, overseeding etc Er wordt gezocht naar de optimale grassoort voor de greens die beter resistent zijn tegen ziekten.

We look for the optimal species of grass for our greens that are resistant to diseases
Promoting the playing quality values of more naturalized turf, particularly fairways and semi-rough Er wordt gezocht naar de meest geschikte grassoorten voor de fairways.

We are looking into the best species of grass for the fairways
Promoting the financial benefits of presenting sustainable surfaces Er zijn streefwaarden opgesteld voor de hoeveelheden bemesting en gewasbescherming per jaar om gericht te kunnen meten wat de voortgang van de vermindering is.

We stated objectives for the amount of fertilization and pesticide use for each year, in order to track our progress
Demonstrating the direct relationship between environmental best practice and year round high quality playing surfaces De greenkeepers hebben de opdracht om te zoeken naar het grassoort die beter is.

The greenkeepers have been targeted to find the best grass species for our golf course.

Conservation & Enhancement

This golf facility is undertaking the following activities to conserve landscape character:

Activity Description
Allowing seasonal variation of course coloration and texture Er wordt alleen beregend wanneer nodig, hierdoor kan er seizoensvariatie ontstaan.

Irrigation is only done when the grass needs more moisture, this means drought might show throughout the season
Appropriately matching mowing lines to contours Maailijnen worden in stand gehouden door jaarlijkse eerste ronde maaien hier goed aandacht aan te besteden.

Mowing lines are kept in place by giving the first mowing of the year extra attention
Protection and restoration of historic features niet van toepassing

not applicable
Discreet on-course signage and furniture Er wordt gebruik gemaakt van een vaste huisstijl

The golf club uses one style of furtniture on the golf course
Conservation of specimen trees niet van toepassing

not applicable

This golf facility is undertaking the following activities to improve the landscape ecology of the golf course:

Activity Description
Minimizing the amount of amenity grass Waar mogelijk

Where possible
Increasing the size of habitat patches Waar mogelijk

Where possible
Connection of internal habitat patches Waar mogelijk

Where possible
Connection of patches with external habitats De golfbaan grenst aan het NNN, en is hiermee verbonden middels het omringende water en randbeplanting.

The golf course is situated next to the national ecological network and connected through the woodlands and water features on the borders
Creation of habitat corridors De verdere ontwikkeling van randbeplanting kan hier aan bijdragen

Through the development of the woodlands on the border of the golf course
Avoidance of habitat fragmentation Waar mogelijk

Where possible
Improving and diversifying habitat edges Waar mogelijk

Where possible
Inventarisaties flora en fauna - ecological surveys Er wordt gewerkt op vollediger invulling van inventarisaties i.s.m. de specialisten van SOVON en Stichting Hofvogels, en door enkele steekproeven/tellingen buiten die telcyclus.
Soortgroepen die zullen worden onderzocht zijn reptielen, amfibieën en vissen. Eerder is er contact geweest met het IVN, maar zij lieten weten niet mee te willen werken aan de inventarisaties, vandaar dat er met andere organisaties gewerkt gaat worden.

There will be additional ecological surveys by regional specialists for reptilians, amphibians and fish.
Implementeren werkprotocollen - implementing working protocols Naar aanleiding van de uitgevoerde inventarisaties zullen de juiste werkprotocollen uit de Gedragscode Natuurbeheer worden geïmplementeerd.

Based on the results of the ecological surveys, working protocols will be implemented for nature maintenance.

This golf facility is undertaking the following activities to improve the quality of habitats on the golf course:

Activity Description
Ecologically informed management of scrub vegetation Er wordt een beleidsplan voor de randbeplanting van de golfbaan opgesteld.

A maintenance plan and policy for the border woodlands on the golf course will be made
Promoting species and structurally diverse woodlands Er wordt een beleidsplan voor de randbeplanting van de golfbaan opgesteld.

A maintenance plan and policy for the border woodlands on the golf course will be made
Establishment of littoral shelves and marginal vegetation in wetland areas De flauwe oevers worden met zorg onderhouden

The shallow slopes and banks are under careful maintenance

This golf facility is undertaking the following activities to conserve and enhance biodiversity on the golf course:

Activity Description
Provision of hibernation areas Houtafval wordt waar mogelijk hergebruikt in de golfbaan, bijvoorbeeld als schuilplek voor kleine dieren.

Branches from pruning are stacked for small mamals on several locations of the golf course
Creation of micro-habitats (eg log and stone piles) Houtafval wordt waar mogelijk hergebruikt in de golfbaan, bijvoorbeeld als schuilplek voor kleine dieren.

Branches from pruning are stacked for small mamals on several locations of the golf course
Gedragscodes - Ecological guidelines De greenkeeping werkt volgens de Gedragscode Natuurbeheer en de Gedragscode Beheer groenvoorzieningen (2014)

The greenkeepers work according to the guidelines for nature maintenance and the guidelines for green space maintenance

Water

De golfclub heeft geen eigen clubhuis, maar maakt gebruik van het hotel als plek om samen te komen. De werkloods maakt gebruik van dezelfde meter als het clubhuis. Gezien de golfclub een verwaarloosbare hoeveelheid water verbruikt ten opzichte van het hotel, is dit verbruik niet eerder in beeld gebracht.
De club heeft zich voorgenomen om het waterverbruik meer gedetailleerd in beeld te brengen.
De verbruikscijfers van de beregening zijn gebaseerd op het aantal uren dat de beregeningsinstallatie heeft gedraaid en het vermogen. Het waterverbruik voor de golfbaan bestaat uit de combinatie van zowel de golfbaan (greens en tees) , maar ook voor het voetbalveld. De club wenst hier in de komende jaren ook beter inzicht te krijgen in het verbruik van deze beregeningscijfers.

The golf club has no club house of its own, but uses the hotel as a meeting place. The maintenance faclity uses the same water meter as the hotel/club house. Since the golf club comprises a small part of the clientelle of the hotel, the use of water has never been registered separately. The golf club wishes to install a water meter soon in order to get better insight in the usage during the next years.
The usage numbers of irrigation, are based on the number of hours the system was active and the pump capacity. The useage number is for the greens and tees combined, including the neighbour footbal fields. Another ambition for the following years is to gain a more detailed overview of the use of irrigation water.

Sources & Consumption

No water audits have been undertaken at this golf facility.

The water used at this golf facility is drawn from the following sources:

2017 Source(s) % of supply Total Consumption
Golf Course Surface 50% 30,000,000 Litres
Groundwater 50%
2016 Source(s) % of supply Total Consumption
Golf Course Surface 50% 30,000,000 Litres
Groundwater 50%
2015 Source(s) % of supply Total Consumption
Golf Course Groundwater 50% 30,000,000 Litres
Groundwater 50%

Irrigation & Efficiency

The following areas receive irrigation at this golf facility:

Greens Daily in season
Tees Daily in season
Fairways 2-3 days per week
Other Daily in season

The irrigation system at this golf facility is:
Semi-automatic

The irrigation system at this golf facility is:

Serviced every 1 years

Upgraded every 5 years

Re-calibrated and checked for efficient application every 1 years

This golf facility is undertaking the following activities to maximize irrigation efficiency:

Activity Description
Selection of grass species Er wordt gezocht naar de beste soorten gras voor de greens en fairways.

The club looks into the best grass species for greens and fairways to minimise irrigation
Soil decompaction and thatch management Dit is onderdeel van het beheer

This is part of the maintenance
Timing and dose of water application Er wordt individueel beoordeeld waar/hoeveel beregening nodig is

For each location, the amount of irrigation needed is determined
Incorporation of evapotranspiration rates and weather data Weersgegevens worden bekeken.

The weather forecast is consulted before activating the irrigation system
Use of wetting agents Wetting agents worden jaarlijks ingezet op plekken waar het nodig is.

Wetting agents are used annualy on dry locations where needed
Overall reduction in irrigated area Alleen de greens, tees en faiways worden beregend

Only the greens, tees and fairways are irrigated
Targeting of sprinkler heads Bij onderhoud aan de beregening

During maintenance on the irrigation system
Optimizing system pressure Bij onderhoud aan de beregening

During maintenance on the irrigation system
Adoption of cutting edge nozzle technology Bij onderhoud aan de beregening

During maintenance on the irrigation system
Bijhouden verbruik - monitoring water use Door het plaatsen van een urenteller wil de club meer inzicht krijgen in de hoeveelheid beregeningswater dat wordt verbruikt.

By installing an hour meter to the irrigation system, the club wishes to gain more insight in the amounts of water used for irrigation

This golf facility is undertaking the following activities to conserve / reduce / minimize water consumption:

Activity Description
Low-flow urinals and toilets Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations in the hotel.
Use of water efficient appliances Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations in the hotel.
Use of efficient shower technology Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations in the hotel.
Repairing leaks Voor het beregeningssysteem, indien nodig.

The irrigation system is repaired whenever needed
Water awareness signage Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations in the hotel.

Energy

De golfclub is voornemens om de uitstoot van onderhoudsmachines verder terug te dringen en minder brandstof te gaan gebruiken. Dit is opgenomen in het actieplan. Nu worden de inkoopbonnen voor brandstof bijgehouden, de wens is om dit te veranderen naar het daadwerkelijke verbruik. Er zijn geen verbruikscijfers beschikbaar voor 2015.
Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing. Er heeft nog geen energieaudit plaats gevonden. De opgegeven verbruikscijfers zijn afkomstig van de greenkeeping, die gemotoriseerde machines gebruikt voor het onderhoud van de golfbaan.
De golfclub en greenkeeping willen de komende periode nauwkeuriger inzicht krijgen in het verbruik van energie en brandstoffen. Het installeren van aanvullende verbruiksmeters zal hierbij helpen.
Onderhoud aan machines wordt uitgevoerd bij de centrale werkplaatsen van de aannemer, hier wordt het verbruik van hydraulische olie bijgehouden voor alle onder de aannemer vallende golfbanen tezamen.

The golf club has the ambition to lower the emmission from machines to a minimum and to lower the use of fuel. This has been made part of the action plan. At the moment, the purchase receipt are used as a way of calculating the ausage numbers for fuel, but the greenkeepers wish to keep track more detailed for the following years and are looking into ways of doing do. No usage numbers of fuel from 2015 have been found.
There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations and energy saving devices in the hotel.An energy audit has not yet taken place.
The usage numbers present are from the greenkeeping, that use motorised machines. The club wishes to get more insight in the exact usage numbers for energy and plans to install a separate meter to do so.
Machine maintenance is done on the central facility of the contractor. The use of lubricants is registered there for all the contractors golf courses combined.

Sources & Consumption

No energy surveys have been undertaken at this golf facility.

Consumption of renewable energy and resources at this golf facility:

2017 2016 2015
Biomass 150

Consumption of non-renewable energy and resources at this golf facility:

2017 2016 2015
Diesel (Litres) 1954 4445
Petrol (Litres) 528 500

Energy Efficiency

This golf facility is undertaking the following activities to diversify energy and fuel supply:

Activity Description
Use of biodiesel and /or ethanol Aspen wordt jaarlijks gebruikt, ongeveer 150 liter per jaar

Aspen is used as an environementally friendly fuel, around 150 litres a year.
Use of electric hybrid vehicles De golfclub heeft als doel om in 2025 alle machines elektrisch te hebben. Om die reden wordt er onderzoek gedaan naar de mogelijkheden voor investering en terugverdientijden.

The golf course has made it their ambition to only use electrical machines in 2025. This means that the following years the club will plan future investments and return on profit periods to do so.
Het volgen van de mogelijkheden van acculaden - Machines with batteries Op termijn verdere vermindering uitstoot onderhoudsmachinerie. Inventariseren status duurzaamheid energie-situatie acculaden en onderzoeken mogelijkheid en kosten verbetering

The wishes to lower the emmission of machines and looks into the possibilities for using machines with batteries and the ways of charging these batteries in a sustainable way. The club will make an investment planning.

This golf facility is undertaking the following activities to reduce energy consumption:

Activity Description
Investment in low-energy heating and air conditioning systems Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Optimizing thermostat levels for heating and refrigeration Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Enhancement of natural ventilation opportunities Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Upgrading of building insulation Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Use of natural light (e.g. sunlight pipes) Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Installation of low-energy lighting Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Use of motion sensor lighting Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Transition to energy efficient appliances De greenkeeping heeft als onderdeel van het GEO actieplan opgenomen om in 2025 over te zijn geschakeld naar elektrische machines. Hiervoor wordt een afschrijvings- en vervangingsschema opgesteld.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Use of timers with appliances, heating and lighting Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.
Educating staff and customers Er is geen apart clubhuis voor de golfclub, zij maken gebruik van de faciliteiten van het moderne Apart Hotel Delden. Er is geen invloed op keuzes die het hotel maakt ten aanzien van inrichting en energiebesparing.

There is no separate club house for the golfers. The club uses the facilities of the modern Apart Hotel Delden. The club has little to no influence on the choices made for installations or energy saving devices in the hotel.

Vehicles & Transport

The maintenance fleet at this golf facility uses the following fuel sources:

Ride-on Mowers Walking Mowers Utility Vehicles
Petrol 100% 100% 50%
Diesel 50%

Additional vehicles operated by this golf facility use the following fuel sources:

Golf Carts Cars Buses
Diesel 100%
Grid Electric 100%

This golf facility has established the following schemes to encourage reductions in staff and customer transport emissions:

Activity Description
Car sharing incentives Niet actief

not actively
Group transportation (e.g. buses) Niet actief

not actively
Secure cycle parking Er is een fietsenstalling aanwezig voor gasten van het hotel, hiervan kunnen de golfers ook gebruik maken.

A bike parking is present for guests of the hotel and golfers
Promoting public transport routes and timetables Niet actief

not actively
Increasing equipment storage (e.g. lockers) Er zijn voldoende opslagmogelijkheden voor tassen en trolleys.

There is plenty of room for stalling trolleys and golf bags.
Staff showers Niet actief

not actively
Tax breaking incentives for cycling Niet actief

not actively
Promotion of walk to work campaigns Niet actief

not actively

Supply Chain

Golfbaanproducten en criteria vallen onder het inkoopbeleid dat de golfclub hanteert. Zes leveranciers leveren aan de golfbaan via De Enk, 3 ervan bevinden zich binnen de 100 km.
Het afval management ligt voornamelijk bij de aannemer, het clubhuis/hotel hanteert een eigen afvalmanagement waar de golfclub weinig invloed op heeft.
In het kader van de Green Deal wordt de inzet van gewasbeschermingsmiddelen de komende jaren afgebouwd. Om dit te bereiken zet de golfclub in op het vinden van de juiste grassoorten voor greens en fairways, om de inzet van bemesting, pesticiden en beregening zoveel mogelijk terug te dringen. De oppervlakten van de spelelementen zullen met GPS worden ingemeten zodat er zeer nauwkeurig kan worden bemest. Deze wensen zijn vastgelegd in het GEO werkplan inclusief streefwaarden voor de komende drie jaar.

Products that are purchased for golf course maintenance are part of the purchasing policy of the golf club. There are six suppliers to the golf course for the contractor and three of them are located within 100 km.
Waste maintenance is mostly done by the contractor, since the club house/hotel has a waste maintenance of its own.
As part of the Green Deal, the club is working to minimise the use of plant protection products during the following years. In order to do so, the club is looking into the best grass species for lowering the use of fertilization, pesticides and irrigation. The areas of the holes will be measured by GPS in order to gain a detailed area total to further improve the efficient use of fertlizers. These wishes have been included in the GEO action plan, including objectives.

Purchasing Policies

This golf facility undertakes the following ethical / environmental purchasing activities:

Activity Description
Use of local suppliers Onderdeel van het inkoopbeleid. Locale leveranciers: vd Riet Ambt Delden en Vossenbrink Delden.

Part of the purchasing policy for the greenkeepers. Local suppliers are vd Riet Ambt Delden and Vossenbrink Delden.
Use of local products Onderdeel van het inkoopbeleid

Part of the purchasing policy for the greenkeepers.
Use of recycled and recyclable products Gerecyclede of recyclebare producten zijn div. soorten plastic, papier en specifiek de paaltjes ter afbakening op de golfbaan

Products that are or can be recycled are types of plastics, paper and the border pegs on the golf course
Selection of products that feature minimal packaging Onderdeel van het inkoopbeleid

Part of the purchasing policy for the greenkeepers.
Use of accredited suppliers (e.g. ISO 14001) Onderdeel van het inkoopbeleid

Part of the purchasing policy for the greenkeepers.
Gewasbescherming - plant protection Vos Capelle: Certificaat distributie in gewasbeschermingsmiddelen.
Heicom en Dekra zijn beiden ISO gecertificeerd.

Vos Capelle holds a certificate for the distribution of plant protection products, Heicom and Dekra are ISO certified.

Supply Chain

An overview of the supplier network at this golf facility:

Total number of suppliers Total number of suppliers within 10 Kilometres Total number of suppliers within 100 Kilometres
Maintenance Equipment 1
Course Supplies 2

Turfgrass Inputs

This golf facility undertakes the following IPM activities:

Activity Description
Encouraging drought and disease tolerant grasses Zorg voor een sterke grassoort wordt bewerkstelligd door het bemestingsplan

By optimising the fertilization plan, a strong turf is created.
Managing stress and wear Door het verzetten van markers en holes

By replacing tee markers and holes
Enhancement of soil structure De keuze voor anorganische meststoffen levert een sterke grasmat op.

Organic fertilizers improve the health and strenght of the turf
Optimization of the growing environment Er zullen grondmonsters worden genomen om de gezondheid en mestbehoefte in beeld te brengen.

Soils samples will be taken to monitor the health and need for fertilizers.
Managing thatch levels De oppervlaktes waarop wordt bemest worden ingemeten met GPS om een exacte hoeveelheid meststoffen te kunnen toepassen.

The areas of the holes will be measured by GPS in order to gain a detailed area total to further improve the efficient use of fertlizers.
Managing surface moisture Er wordt alleen beregend wanneer nodig.

Irrigation is only done when needed
Establishing thresholds for pests and disease Door het doorzaaien van greens wordt er toegewerkt naar een meer ziekteresistente grasmat.

By seeding the greens the composition of grass species is changed towards a more resistant turf
Scouting for pests and diseases Dagelijks bij onderhoud

Daily during maintenance
Monitoring / improvement of plant health Er wordt ingezet op het minimaliseren van de mestgift (op behoefte van de plant) om een maximaal resultaat te bereiken.

The goal is minimise the amount of fertilization used, based on the needs of the plant.

Fertilizer use at this golf facility in the last three years (kg):

2017 2016 2015
Fairways - K - Inorganic 11 13 15
Fairways - N - Inorganic 33 39 44
Fairways - P - Inorganic 11 12.5 13
Greens - K - Inorganic 111 111 113
Greens - N - Inorganic 166 236 245
Greens - P - Inorganic 111 55.5 57
Tees - K - Inorganic 0 0 0
Tees - N - Inorganic 21 101 105
Tees - P - Inorganic 0 46.5 50

Pesticide use at this golf facility in the last three years (kg):

2017 2016 2015
Fairways - Herbicide - Total Weight 11.5 4.1 20.5
Greens - Fungicide - Total Weight 49.3 24.6 18
Greens - Herbicide - Total Weight 4.4 1.23 0.5
Tees - Herbicide - Total Weight 7.49 7.49 2

This golf facility undertakes the following actions to optimize pesticide use:

Activity Description
Selection on the least toxic and lest persistent products Greenkeepers werken volgens de richtlijnen van de Wet milieubeheer, dit geldt ook voor de omgang met gewasbeschermingsmiddelen.

Greenkeepers work according to the guidelines of the Dutch legislation on environmental care. This also goes for using pesticides.
Selection of appropriate products for specific pests and diseases Alleen toegestane middelen worden ingezet, passend bij het ziektebeeld

Only products that are legally allowed are used, the right product for the disease that is present.
Spot-treatment with handheld sprayers and wipers Greenkeepers werken volgens de richtlijnen van de Wet milieubeheer, dit geldt ook voor de omgang met gewasbeschermingsmiddelen.

Greenkeepers work according to the guidelines of the Dutch legislation on environmental care. This also goes for using pesticides.
Calibration and testing of sprayers Onderdeel van onderhoud aan machines

Part of machine maintenance
Use of shrouded sprayer and anti-drip nozzles Onderdeel van onderhoud aan machines

Part of machine maintenance
Non-chemical weed control Door het doorzaaien van greens wordt er toegewerkt naar een meer ziekteresistente grasmat.

By seeding the greens the composition of grass species is changed towards a more resistant turf

Waste Management

No waste audits have been undertaken at this golf facility.

This golf facility manages key waste streams as follows:

Re-use Recycle Landfill Incinerate
Glass false true false false
Plastic false false false true
Aluminium false true false false
Metal false true false false
Paper & Cardboard false true false false
Grass Clippings false true false false
Cores & Turf true false false false
Sand true false false false
Wood / Timber false true false false

This golf facility undertakes the following activities to continue the lifecycle of materials and resources:

Activity Description
Separation of recyclable materials Bruins & Kwast - compostering en verbranding biomassa.
Restafval via hotel - niet apart te meten

Bruins & Kwast: composing facility and burning biomass
Establishment of recycling centers er zijn een aantal verschillende containers aanwezig voor afvalscheiding

Several bins are present for separating waste streams
Education of staff and customer education personeel scheidt het afval zo goed mogelijk

Personnel separates waste to their best ability
Biomassa - Biomass Compostering / afvoer als biomassa

Compsoting and remving biomass from the golf course.

Pollution Control

De golfclub werkt binnen de richtlijnen van de Wet milieubeheer. Om die reden zal binnenkort de wasplaats worden aangepast, hiervoor wordt een offerte opgevraagd en de aanpassing is opgenomen in het GEO actieplan met een hoge prioriteit. Daarnaast wordt er op de juiste wijze omgegaan met gevaarlijk afval en afvalwater.
De golfclub heeft geen invloed op het milieubeheer van het hotel, maar laat weten dat de greenkeeping toezicht houdt op het werken volgens de richtlijnen. Deze verantwoordelijkheid en uitvoering ligt bij de aannemer, die hier toezicht op houdt.

The golf club works within the guidelines of the Dutch law for environmental care, to their best ability. This is the reason the washing pad will be adjusted on short term. During the GEO project a proposition was asked for changing the washing pad, and this will be followed up during or shortly after the audit. This has been made part of the GEO action plan with a high priority.
Also, waste water management is done correctly.
The golf club has little to no influence on the environmental management in the hotel, but states that the greenkeepers monitor the correct way of working. The responsibility in this lies with the contractor, who monitors this.

Water Analysis

This golf facility monitors water quality with the following frequency:

Chemical Biological Visual
Inflow Never Never Daily
On-Site Never Never Daily
Outflow Never Never Daily

Waste Water

Waste water from this golf facility is managed as follows:

Discharges to Formal Discharge Agreement
Golf Course Mains Sewer Yes
Clubhouse Mains Sewer Yes
Maintenance Facility Ditch Yes
Wash Pad Mains Sewer Yes

Hazardous Materials

Hazardous materials at this golf facility are handled and disposed of as follows:

Secure Storage Registered Uplift
Detergents false false
Cooking Oils true true
Lubricants true true
Pesticide Containers true true
Fertiliser Bags true true
Oil Filters true true
Batteries true true

Pollution Prevention

This golf facility undertakes the following activities to prevent pollution from its maintenance facility and clubhouse:

Activity Description
Storage of equipment and hazardous products on covered, sealed impervious areas Opslag vindt plaats op juiste wijze bij de Twentsche Golfclub, hier is dezelfde aannemer werkzaam en zij beschikken over de juiste voorzieningen voor opslag.

Storage of chemicals is done at the Twentsche Golfclub. The contractor works on this golf course aswell, and there is are proper facilities to store chemicals there.
Maintenance of equipment on covered, sealed impervious areas Betonvloer machineberging

There is a concrete floor in the machine parking
Mixing of pesticides and fertilizers in covered areas betonvloer machineberging

There is a concrete floor in the machine parking
Mixing of pesticides and fertilizers over impervious surfaces betonvloer machineberging

There is a concrete floor in the machine parking
Installation of above-ground fuel tanks De brandstoftank is gecertificeerd en wordt met regelmaat gekeurd

The fuel tank is certified and checked on a regular base.
Installation of sufficient secondary containment for fuel Er is een lekbak aanwezig onder de brandstoftank.

There is a leakage pan underneath the fuel tank, according to legislation.
Provision of containment booms and absorbent materials Absorptiekorrels aanwezig

Absorption pellets are present
Omgang gevaarlijk afval - dangerous waste disposal kunstmestzakken - perscontainer
Oliefilters werkplaats de Enk - Diepenveen
Gewasbeschermingsmiddel-verpakkingen - schoonspoelen->perscontainer

Fertilizer bags: pressured bin
Oil filters: disposed off to the central maintenance facility of the contractor in Diepenveen
Empty packages of pesticides: rinsed and placed in the pressure bin
Wasplaats renovatie - renovation of the washing pad De wasplaats worden de komende periode aangepast en gemoderniseerd. Dit is opgenomen als punt in het GEO actieplan.

The washing pad will be renovated on short term. This has been made an action in the GEO action plan.

This golf facility undertakes the following activities to prevent pollution on its golf course:

Activity Description
Eliminating leachate and run-off through careful timing of turf inputs Gemeente bemonstert grondwater rond hole 6/green5 ivm onderliggende vervuiling

The municipality takes water samples near the green of hole 5 and around hole 6.
Establishment of vegetative buffer strips around water bodies Geen gewasbeschemingsmiddelen bij watergangen.

No pesticides are used around water features
Establishment of pesticide-free zones Gewasbescherming wordt alleen ingezet op de specifieke plekken waar het nodig is

Pesticides are only used by spot treatement and on locations that need it
Use of swales and bio-filters to slow and treat surface run-off Geen gewasbeschemingsmiddelen bij watergangen.

No pesticides are used around water features
Lozing - discharge Geen lozingen op oppervlaktewater

No discharges to surface water take place

Community

De aannemer (De Enk) en onderaannemer (Aquaco) zijn vertegenwoordigd in de duurzaamheidswerkgroep. Met aannemers en pachters gaan wij op correcte wijze om. Alle afspraken worden contractueel vastgelegd . En er wordt strikt op toegezien dat men deze afspraken nakomt.
De vragenlijsten van de RI&E zijn ingevuld, de openstaande acties worden de komende jaren opgepakt.

The contractor (De Enk) and subcontractor (Aquaco) are represented in the sustainability working group. With the contractors and tenants is good and open communication. All agreements are noted in contracts and the progress of these contracts is monitored.
The golf club has used a checklist for risk evalation and has planned to take action on any point of attention within the next year.

Employment & Education

Typical staffing levels at this golf facility are:

Full Time Part Time Seasonal
Club Management 5
Course Management 1 7
Golf Coaching 2
Other 5

The sustainability working group at this golf facility is comprised of:

  • Course Manager
  • Committee Members
  • Technical Specialist
  • Local Environment NGO

Employees at this golf facility receive the following formal and informal environmental education:

Activity Description
Storage, application and disposal of pesticides De Enk. Hoofdgreenkeeper is opgeleid voor het werken met gewasbescherming.

By the contractor, the head greenkeeper has a certificate for working with plant protection products.
Management of accidents and emergencies BHV/AED Hotel o.l.v. René vd Heide 15 personen. Baanmanagers ook BHV/AED.

15 members of hotel personnel have a certificate for in-house safety and using an AED. The course manager has the same certificates
Management of habitats and vegetation De Enk. IPC Cursus wet natuurbescherming.

The contractor has taken part in a training for nature maintenance
Health & Safety - Baanmgrs/receptie BHV/AED.
- Marshalls AED
- Pro's: M Bomers EHBO/BHV/Golfpro-certificaat
- Pro Roy Nijenhuis zie boven
- (Hoofd) greenkeepers VCA en ARBO incl toolbox en werkplekinspecties. gereedschapscertificaten. Keuringslijsten

- Course manager and reception: in-house safety and using an AED
- Marshalls: AED
- Golf pro: in-house safety, emergy training and a golf pro certificate (Roy Nijenhuis)
- Head greenkeeper and personnel: VCA, working conditions training, tool box meetings and work place insepctions, certificate for correct instrument use and the use of checklists.
Energy Saving Niet actief, dit ligt bij het hotel personeel. Greenkeepers zien toe op efficient gebruik van machines.

Not actively, this is part of the hotel policy. Greenkeepers use the machines as efficient as possible
Understanding of landscape and cultural heritage Hoofdgreenkeeper. Onderdeel van de alg. beroepsopleiding IPC

Head greenkeeper: part of the general schooling at IPC institute
Environmental management planning Dit ligt bij de aannemer, de centrale organisatie van de Enk ziet hierop toe.

This is the responsibility of the contractor and the central organisation of the contractor.
Overige - miscellaneous De Enk: NEN-EN ISO9001 (2015), VCA, BRL Groenkeur, Erkend leerbedrijf, CO2 prestatieladder (lopend)

Contractor De Enk: certified for NEN-EN ISO9001 (2015), SCC, BRL Groenkeur, certified internship tutor, CO2 performance certificate

Community Relations

This golf facility engages with local community groups in the following manner:

Activity Description
Neighbours VV Delden: formeel overleg met Gemeente Hof van Twente. Bungalowpark: adhoc informeel met Hrn Wiebink en Lammersen. Fa. Krooshoop tuincentrum: adhoc mondeling, is klant hotel. Wijk Talinkstraat: adhoc. Stichting Twickel: formeel jaarlijks. RWS, Vechtstrom

Footbal club Delden, formal meetings with municipality 'Hof van Twente',
Holliday park: adhoc
Gardening centre: adhoc, as a customer of the hotel
Neighbourhood Wijk Talinkstraat: adhoc
Twickel foundation: formal annual meeting
RWS, Vechtstrom: adhoc
Local Government Gemeente: adhoc met beleidsmedewerker wijkbeheerder Clemens Volker.

Local municipality: adhoc with staff members and neighbourhood worker Clemens Volker
Local Environmental Groups Contacten via verpachter Stichting Twickel.

Through the tenant of the Twicker foundation
Local Community Groups Adhoc, informeel.

Adhoc and informally
Media Nieuwsbrieven advertenties in Nieuws uit Delden, Hofweekblad, Tubantia, Nederlandse Golfkrant, Regiogolf en de Greenkeeper.

Newsletters and advertisement in the newspaper 'Nieuws uit Delden'
Weekly magazine 'hofweekblad'
Tubantia, the Dutch golf journal, Regiogolf and magazine 'De Greenkeeper'
Local Businesses Inkoop bij fa. Krooshoop tuincentrum, Vossebrink brandstof, Deldense automaterialenhandel, vd Riet onderdelen en gereedschappen.

For purchased in the local garden centre, Vossebrink for fuel, car materials in Delden, vd Riet for machine parts and instruments.
Schools & Colleges Twickelcollege: golfintroductielessen, 3 basisscholen: introductielessen, MOTA: school voor Greenkeepers: stageplekken.

College of Twickel: introduction lessens for golf
3 primary schools: introduction lessens for golf
MOTA: school for greenkeepers and providing internships
Incidentenmanagement - calamity management Er is geen officieel calamiteitenplan aanwezig, Wel afspraken via baancommissie- en marshals overleg.

There is no official calamity plan, but the course committee and marshals have frequent meetings about this subject.

Land Use & Cultural Heritage

This golf facility provides access and diversified land use for others through:

Activity Description
Maintenance of existing public paths Er is een gemeenschappelijke weg voor het hotel, de golfbaan en de voetbalvelden

There is a public road for the hotel, golf course and footbal fields
Installation of effective and welcoming signage Er staan borden bij de opgang naar de golfbaan en een gezamenlijk welkomstbord voor het hotel, de golfbaan en het wellness centrum

There are signs at the entrance of the golf course and a collective welcome sign for the hotel, golf course and the wellness centre
Providing opportunities for other recreation (e.g. fishing) De Lage Mors is onderdeel van Landgoed Twickel en grenst aan Aparthotel Delden.Naast golf wordt er op het complex van het Apart Hotel ook gevoetbald en is er een wellness centrum aanwezig.

De Lage Mors is part of the Twickel estate and is situated next to the Aparthotel Delden. Aside from golf, there is also a footbal field and wellness centre on the premises

No archaeological or heritage surveys have been undertaken at this golf facility.

This golf facility does not consult any organizations regarding the conservation of cultural heritage.

This golf facility undertakes the following activities to conserve cultural heritage features:

Activity Description
Buildings (Listed Buildings / Ancient Monuments etc) niet van toepassing

Not applicable
Archaeology (Settlements / Agricultural System etc) niet van toepassing

Not applicable
Historic Features (Hedgerows / Dykes / Moats / Cairns etc) niet van toepassing

Not applicable

Communications

This golf facility undertakes the following internal environmental communications:

Activity Description
Provision of newsletters, notice boards & poster display Nieuwsbrief: leden, registratie- en kennismakingsleden 1x pm. Prikborden: bij golfbalie, leden, gasten, alle geïnteresseerden, periodiek en permanent. Posterdisplay: bij tee 1, leden, gasten en alle geïnteresseerden, permanent.

- Newsletter for members and guestsL oince a month
- Notice board: near the reception for members, guests and those interested. Updated frequently
- Poster board: near the tee of hole 1: permanent information for members, guests and those interested.
Members evenings and course walks Ledenvergadering, 1x pj. ca. 25 wedstrijden voor leden/gasten pj.

Member meetings: once a year
25 events and competitions eacht year for members and guests
Course guides / brochures Leden, gasten, geïnteresseerden, ca. 3000 pj.

3000 pieces a year for members, guests and those interested.
Interpretation panels & course signage Leden, gasten, geïnteresseerden. 24 infoborden bij de holes.

For members, guests and those interested, a total of 24 information signs near the holes

This golf facility undertakes the following social and environmental advocacy activities:

Activity Description
Website, press releases & brochures Website voor alle geïnteresseerden. Nauwelijks persberichten, geen brochures.

A website for thoese interested. No press features or brochures
Supporting campaigns Nieuwe leden via open dag 1x pj en winterfair beurs 1x pj.

New members via open golf days once a year and the winter fair once a year
Course walks / open days Nieuwe leden 1x pj en geen baanwandelingen.

For new members once a year an open day
Attending community meetings Geregeld vanuit hotel, 1x pj.

This is done by the hotel, once a year
Hotel Hotel communiceert baangerelateerde nieuwsbrieven, periodiek

The hotel distributes news about the golf course once a year through newsletters